Hoe werkt klimaatverandering: Inleiding

Dit artikel is deel 2 uit de 3-delige serie Klimaatverandering
Play

Jan Jacobs is een klimaatontkenner die zich op Twitter Ockhams scheermes noemt. De vraag is of zijn standpunt in lijn is met de principes van Ockhams scheermes. In de loop van de volgende afleveringen gaan we dat uitvlooien.

Inleiding
Goeiedag, het is vandaag zondag 8 september 2019, ik ben Jozef Van Giel en dit is de 385ste aflevering van deze podcast.
Vandaag starten we met een reeks over klimaatverandering.
Hoe werkt klimaatverandering: Inleiding
Op Twitter is er iemand die zichzelf “Ockhams scheermes” heeft gedoopt. Jan Jacobs, de man achter dit twitteraccount is tevens journalist bij de website Doorbraak.

Trouwe luisteraars van deze podcast kennen het begrip Ockhams Scheermes natuurlijk. Ockhams scheermes zegt dat als er twee hypothesen zijn om een fenomeen te verklaren, de hypothese met de minste aannames de meest waarschijnlijke is. Jan is ervan overtuigd als je Ockhams scheermes toepast op het klimaat je moet vaststellen dat het IPCC het helemaal bij het verkeerde eind heeft.

Ik had Jan al eens ontmoet tijdens het grote klimaatdebat dat ik in mei 2015 opnam. Hij sprak me al snel voor de start van de debatten aan en hij leek me toen best een aardige jongen. Maar na het debat was er een ronde tafel met telkens twee van de panelleden. Plots kwam Jan naar die tafel en voerde er een Gish Gallop uit. Hij dramde door, de ene na de andere uitspraak om de panelleden te overtuigen dat het een schande is wat al die klimaatwetenschappers beweren alleen maar om subsidies te krijgen.

Ondertussen had ik nu al ongeveer een jaar geleden op Twitter voor de zoveelste keer een discussie met Jan. Ik zie daar nogal tegenop, want hij komt meestal met een hele resem argumenten. Deze argumenten zijn keer op keer vrij eenvoudig te weerleggen, maar dat vraagt veel tijd. Hij komt met specifieke zaken en dan moet je op het internet op zoek naar de feiten achter zijn punt. Het lijkt op dweilen met de kraan open. Hij weerlegt jouw argumenten ook niet. Hij komt gewoon met andere zaken af.

Dus heb ik toen beslist om nog eens een aflevering te plannen waarin ik systematisch een verzameling feiten zou overlopen over waarom de klimaatverandering een feit is en waarom klimaatontkenners het gewoon fout hebben.

Maar ondertussen ben ik op mijn werk van functie veranderd en dat vraagt extra inspanningen waardoor ik er niet meer toe kwam om aan deze teksten te beginnen.

In die periode is er veel gebeurd. Ik zie nu dat hij regelmatig Joris Meys en Manuel Sintubin lastig valt.

Onlangs kreeg ik nog enkele reacties van klimaatontkenners waarop ik voor de zoveelste keer hetzelfde antwoord moest geven.

Dus heb ik beslist om hier niet één aflevering van te maken, maar een reeks van korte afleveringen die elk één facet van de principes van de klimaatverandering behandelen. Op die manier kan ik voor een bepaalde discussie telkens naar één aflevering verwijzen, en hopelijk is dat voor mijn luisteraars ook handig.

Volgende vragen zullen we behandelen:

  • Wat is het verschil tussen klimaat en weer?
  • Het is al bijna onmogelijk om het weer een week op voorhand te voorspellen, dus waarom zou het wel mogelijk zijn om het klimaat binnen 50 jaar te voorspelen?
  • De wetten van de thermodynamica zijn belangrijk in dit verhaal. We gaan daar dus een beetje uitleg over geven. Een belangrijk begrip daarbij is: wat is een open systeem?
  • Wat is een broeikasgas en hoe werkt het?
  • Water is ook een broeikasgas en komt veel meer voor in de atmosfeer, dus waarom zou dat kleine beetje CO2 daar iets mee te maken hebben?
  • Het overgrote deel van de CO2 in de atmosfeer heeft een natuurlijke oorzaak, slechts 4% komt van de mens. Waarom zou het menselijke deel dan enig belang hebben?
  • Waarom denken we dat de mens verantwoordelijk is voor de huidige klimaatontregeling?
  • Het klimaat is een complex systeem, dus waarom zouden we denken dat we het kunnen doorgronden?
  • Waarom zouden we simulaties moeten betrouwen?
  • Wordt de theorie door empirische gegevens gestaafd?
  • En wat nu? Kunnen we er iets aan doen?

Ik zal proberen om elke aflevering ongeveer 10 minuten lang te maken, maar ik zal in die periode ook de frequentie van afleveringen proberen op krikken naar één per week. Tussendoor zullen er ook nog life opnames komen

Kan de bewering van Jan Jacobs dat hij Ockhams scheermes handhaaft nog stand houden? Ik hoop dat ik jullie tegen het einde van deze reeks van het tegendeel overtuigd heb.

Het citaat

Het citaat van vandaag komt van Hans Rosling.

In zijn boek <i>Feitenkennis</i> schreef Rosling:

<blockquote>Ik hou van deskundigen op een bepaald vakgebied en zoals iedereen zou moeten doen, leun ik voor mijn beeld van de wereld zwaar op hun kennis. […] Deskundigen zijn alleen deskundig op hun eigen terrein. Dat kan voor deskundigen lastig zijn om toe te geven.</blockquote>

Bronnen

Ockhams Scheermes op WikipediA

Hier vind je het grote klimaatdebat dat ik in mei 2015 opnam.

Wat is een Gish Gallop?

6 reacties

  1. Rick Ockeloen zei:

    Ockhams Scheermes werkt in zijn eigen nadeel.

    Wat is geloofwaardiger? Dat jij niet begrijpt hoe het klimaat werkt of dat de werelds wetenschappelijke instrumenten verkeerde data hebben gegeven waar massaal verkeerde conclusies uit zijn getrokken.

    10 september 2019
    Beantwoorden
    • Jozef zei:

      Beste Rick,
      Dat laatste lijkt me onwaarschijnlijk. De gegevens waarop die instrumenten werken, zijn multidisciplinair en als dat echt verkeerd zou zijn, zouden nog veel andere wetenschappelijke disciplines het bij het verkeerde eind hebben.

      11 september 2019
      Beantwoorden
      • Rick Ockeloen zei:

        Precies. Hmmm misschien had ik het iets duidelijker kunnen opschrijven. Mijn punt is dat Jan Jacobs tegen de principes van Ockhams Scheermes ingaat. Zoals u zegt is het heel onwaarschijnlijk dat de wetenschappers het bij het verkeerde einde hebben. Ze interpreteren gewoon wat er is gemeten en trekken daaruit conclusies die ze vervolgens hebben laten verifiëren. Dus als je Ockhams scheermes toepast is het antwoord met de minste aannames dat Jan Jacobs het niet begrijpt.

        12 september 2019
        Beantwoorden
        • Jozef zei:

          ok, Akkoord. Sorry voor mijn foute begrip.

          12 september 2019
          Beantwoorden
  2. mark zei:

    Misschien is het leuk als u Ockhams scheermes ook zelf uitgenodigd om te reageren op uw podcast. Zelf luister ik altijd met heel veel plezier naar uw podcast. Ik ben daarbij altijd wel verbaast hoe weinig kritisch gedacht wordt als het klimaat aan de orde komt. Er komt namelijk geen voorspelling (neem Al Gore) uit. Voldoende reden om de theorie kritisch te bekijken. We kunnen inhoudelijk op allerlei dingen reageren op aannames, modellen, voorspellingen, thermodynamica enz. Ik kijk daar met en wetenschappelijke bril naar en ga uw podcast kritisch volgen zoals u zelf aanraadt. Maar we kunnen gewoon naar de output van het systeem kijken. We zien dat de zeespiegel ongeveer 1,7 mm per jaar stijgt (niets dramatisch, is al heel lang zo). We hebben sinds de 70er jaren satellieten die nauwkeurig meten. Eigenlijk het enige betrouwbare wat er is. Die geven deze eeuw een afvlakking van de temperatuurstijging aan en de laatste 3 jaar een daling ondanks forse CO2 toename. Ik ben daarom erg benieuwd hoe u toch gaat aantonen dat er iets grondig met het systeem mis is door toedoen van de mens, Ik ga kritisch luistenen, maar op dit moment quote ik Feynman: “It doesn’t matter how beautiful your theory is, it doesn’t matter how smart you are. If it doesn’t agree with experiment, it’s wrong.”

    10 september 2019
    Beantwoorden
    • Jozef zei:

      Dag Mark,
      Bedankt voor jouw reactie, maar nee dat ga ik niet doen. Dergelijke discussies leiden nergens toe. Het is ook zeer tijdsintensief en die tijd heb ik niet. (ik vrees nu al dat ik die belofte van een aflevering per week niet zal halen).
      Je moet zeker kritisch luisteren naar deze reeks. Ik ga proberen om door alle stappen te lopen om aan te tonen dat het grote leger klimaatwetenschappers het wel degelijk bij het rechte eind hebben.

      11 september 2019
      Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.